Rynki kapitałowe

Rola obligacji skarbowych i korporacyjnych w portfelach funduszy inwestycyjnych

Obligacje jako element portfeli inwestycyjnych

Obligacja jest papierem wartościowym emitowanym w serii, w którym emitent stwierdza, że jest dłużnikiem właściciela obligacji, zwanego dalej "obligatariuszem", i zobowiązuje się wobec niego do spełnienia określonego świadczenia. Na współczesnym rynku finansowym obligacje stanowią ważny element strategii inwestycyjnych. Niektóre obligacje mogą uprawniać do otrzymania odsetek – to wybór odpowiedniego rodzaju obligacji może przesądzić o pozytywnym wyniku portfela. W centrum uwagi inwestorów zazwyczaj są dwa główne typy tych instrumentów: obligacje skarbowe i korporacyjne. Oba pełnią określoną rolę w strategii profesjonalnych funduszy.

Obligacje skarbowe

Emitowane przez państwo, w praktyce rynkowej uchodzą za jedne z najbezpieczniejszych instrumentów finansowych. Pomimo, że zdolność do spłaty długu jest wysoce wiarygodna, to we współczesnej historii mieliśmy przypadki niewypłacalności np. Rosji czy Argentyny, a więc co do zasady ryzyko utraty części lub całości kapitału również istnieje. Są to jednak przypadki bardzo rzadkie. Obligacje skarbowe są zatem często podstawą portfeli nastawionych na ochronę kapitału. Ich oprocentowanie zazwyczaj zależy od zmieniających się stóp procentowych w danym kraju. Co do zasady są płynne, łatwe w obrocie i mają tę zaletę, że mogą w trudnych czasach pełnić funkcję stabilizującą portfel – obligacje skarbowe często utrzymują wartość. Główne ryzyka poza wiarygodnością kredytową kraju stanowić mogą oczekiwania co do przyszłych stóp procentowych i inflacja, która może obniżyć stopę zwrotu.

Obligacje korporacyjne

Do tej grupy należą firmy, które emitują obligacje, by finansować swój rozwój. Co do zasady cechują się wyższym oprocentowaniem niż obligacje skarbowe, ale wymagają większej ostrożności – jeśli emitent zbankrutuje, inwestor może stracić zainwestowany kapitał. Wiarygodność emitentów mierzy się ratingiem, podobnie jak ma to miejsce przy obligacjach skarbowych: obligacje z wyższą oceną (nazywane „Investment Grade) są uznawane za stosunkowo stabilne, natomiast obligacje z niższą oceną lub bez oceny (nazywane „High Yield”) oferują co do zasady atrakcyjniejsze warunki, niż obligacje skarbowe, w zamian za większe ryzyko inwestycji. Sensem inwestowania w tego typu obligacje jest właśnie ta "premia", która przyciąga kapitał w czasach dobrej koniunktury, ale w okresach spowolnienia może nie być wystarczająca.

Jak fundusze inwestycyjne wykorzystują ten obligacyjny duet?

W praktyce rynkowej co do zasady profesjonalni zarządzający nie wybierają między obligacją skarbową albo obligacją korporacyjną lecz łączą oba typy obligacji, tworząc portfele dopasowane do cyklu gospodarczego oraz cykli stóp procentowych w poszczególnych krajach. Obligacje skarbowe pełnią często rolę stabilizatora zmienności portfela. W funduszach emerytalnych z reguły dominują, ponieważ często regulacje prawne wymagają ograniczania ryzyka. W przypadku obligacji korporacyjnych to są one wykorzystywane z reguły w strategiach, które mają na celu poszukiwanie jak najwyższego dochodu z odsetek. Co do zasady w funduszach obligacyjnych mieszanych proporcje te zmieniają się: np. w fazie silnego wzrostu gospodarczego mogą dominować papiery korporacyjne, a w fazie spowolnienia lub recesji – obligacje skarbowe.

Dlaczego to ważne?

Co do zasady z perspektywy zarządzających funduszami wykorzystywanie tych dwóch różnych typów obligacji to balans pomiędzy ryzykiem i potencjałem stopy zwrotu. Z perspektywy Uczestnika funduszu zaś, jest to element dywersyfikacji i elastyczności, które pozwalają łączyć różne potencjalnie korzystne scenariusze rynkowe i zmniejszać ryzyko straty. W teorii rynek obligacji z racji swej konstrukcji i natury – może być nieco bardziej przewidywalny od rynku akcji. W teorii zatem odpowiednie proporcje akcji i obligacji w rękach profesjonalistów mogą prowadzić do stabilności i zysku – nawet w najbardziej wymagających warunkach rynkowych.